หุ่นกระบอกไทยมีการแสดงอย่างแพร่หลายในสมัยรัชกาลที่ 5
แต่ก่อนก็เริ่มปรากฎอยู่บ้างแล้ว ต้นแบบมาจากหุ่นจีนไหหล่ำ
สาเหตุที่เรียกว่า หุ่นกระบอก เกิดจากการใช้กระบอกไม้ไผ่มาเป็นแกนของตัวหุ่น ซึ่งประกอบด้วยส่วนสำคัญคือ ส่วนศีรษะ, ลำตัว, มือ, เครื่องแต่งกาย, เครื่องประดับ.
วิธีการแสดง : คล้ายกับการแสดงละคร มีการเปลี่ยนท่าทางให้หุ่นกระบอก หุ่นจะแสดงอยู่หน้าฉาก มีผู้พากย์บทเจรจาขับร้อง ประกอบการแสดง ในบางเรื่องอาจจะไม่มีบทพูดเลย แต่ใช้การแสดงออกด้านท่าทางเป็นตัวบอกเล่าและสื่อความหมายแทนภาษาพูด. เนื้อเรื่องที่นิยมแสดงคือ เรื่องพระอภัยมณี, ไกรทอง,ขุนช้างขุนแผน,รามเกียรติ์และใช้วงปี่พาทย์เครื่อง 5 บรรเลงดนตรีประกอบ…..
ปัจจุบันการแสดงหุ่นกระบอกไทยยังมีให้เห็นกับสม่ำเสมอ ในงานพระราชพิธีต่างๆที่ท้องสนามหลวง โดยกรมศิลปากรเป็นผู้แสดง.....
